മുഹാജിർ മക്കി(റ): സൽകീർത്തിയുടെ പിന്തുടർച്ച

Muhajir Makki (R): The Continuation of a Virtuous Legacy

സയ്യിദ് ത്വായിഫ, ശൈഖുൽ അറബി വൽ അജം, ഹാജി സാഹിബ്, അഅ്ലാ ഹള്റത്ത്, ഫഖ്റുൽ മശാഇഖ് തുടങ്ങിയ വിശേഷണങ്ങളാൽ സ്നേഹത്തോടും ആദരവോടും കൂടി വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഹള്റത്ത് ഹാജി ഇംദാദുല്ലാഹ് മുഹാജിർ മക്കി (റ) മഹാന്മാരായ പണ്ഡിതന്മാരുടെ ആത്മീയ ഗുരുവായിരുന്നു. ഇവരുടെ ശിഷ്യന്മാരിൽ പലരും ഇന്ത്യയിലെ പ്രശസ്തമായ നിരവധി മദ്റസകളുടെ(ജാമിഅകളുടെ) സ്ഥാപകരായും ലോകപ്രശസ്ത മഹാപണ്ഡിതന്മാരായും ഉയർന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് അശ്ശൈഖ് അബ്ദുൽ വഹ്ഹാബ് അൽ-ഖാദിരി അൻ-നഖ്ശബന്ദി (സ്ഥാപകൻ: ജാമിഅ അൽ-ബാക്കിയാത്തുസ്സ്വാലിഹാത്ത് അറബിക് കോളേജ്, വേലൂർ), അശ്ശൈഖ് അൻവറുല്ലാഹ് ഖാൻ ഫാറൂഖി ഫളീലത്ത് ജംഗ് (സ്ഥാപകൻ: ജാമിഅ നിസാമിയ്യ അറബിക് കോളേജ്, ഹൈദരാബാദ്), അശ്ശൈഖ് ഖാസിം നാനോത്തവി (സ്ഥാപകൻ: ദാറുൽ ഉലൂം ദയൂബന്ദ്), അശ്ശൈഖ് അബ്ദുസ്സ്വമീഅ് ബേദിൽ റാംപൂരി (‘ഹംദെ ബാരി’, ‘അൻവാറെ സാത്തിഅ’, ‘ദർ-ബയാനെ മൗലൂദ്-വ-ഫാത്തിഹ’ ഉൾപ്പെടെ വിവിധ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ രചയിതാവ്), അശ്ശൈഖ് യൂസുഫ് അൻ-നബ്ഹാനി (നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ രചയിതാവ്; ബെയ്റൂത്തിലെ ഇസ്‌ലാമിക ഗ്രന്ഥ പ്രസിദ്ധീകരണ വിഭാഗത്തിന്റെ ഉന്നതാധികാരിയായിരുന്നു), അശ്ശൈഖ് അശ്റഫ് അലി ഥാനവി (നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങൾ രചിച്ച വ്യക്തി; ദയൂബന്ദ് ഉലമാക്കളാൽ ‘ഹകീമുൽ ഉമ്മത്ത്’ എന്ന് വാഴ്ത്തപ്പെടുന്നവർ), അശ്ശൈഖ് റഷീദ് അഹ്മദ് ഗംഗോഹി (‘തസ്ഫിയത്തുൽ ഖുലൂബ്’, ‘ഇംദാദുസ്സ്ലൂക്ക്’, ‘ലാമിഉദ്ദറാരി അലാ സ്വഹീഹിൽ ബുഖാരി’, ‘അൽ-കൗകബുദ്ദുർരി ഫീ ദർസി തിർമിദി’ തുടങ്ങിയ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ രചയിതാവ്). ഇവരെല്ലാവരും ഹാജി സാഹിബിന്റെ മുരീദുകളാണ്.

ഹാജി സാഹിബിന് പതിനായിരക്കണക്കിന് ശിഷ്യന്മാരുണ്ട്. നിരവധി ഖലീഫമാരുമുണ്ട്. (നാം കണ്ടിടത്തോളം) ചരിത്രഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഖലീഫമാരുടെ പേരുകൾ താഴെ നൽകുന്നു:

  1. മൗലാനാ അൻവറുല്ലാഹ് ഖാൻ ഫാറൂഖി ഫളീലത്ത് ജംഗ് (മസാർ: ഹൈദരാബാദ്)
  2. മൗലാനാ അബ്ദുസ്സ്വമീഅ് ബേദിൽ റാംപൂരി (മസാർ: മീററ്റ്)
  3. മൗലാനാ സ്വൂഫി മുഹമ്മദ് ഹുസൈൻ ചിശ്തി ഇലാഹാബാദി (മസാർ: അജ്മീർ)
  4. ഹള്റത്ത് സ്വൂഫി മെഹർ അലി ഷാഹ് ചിശ്തി നിസാമി ഗോൾഡവി (മസാർ: പാകിസ്ഥാൻ)
  5. മൗലാനാ മുഹമ്മദ് ഖാസിം നാനോത്തവി (മസാർ: ദയൂബന്ദ്)
  6. ഹാജി സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് ആബിദ് ഹുസൈൻ ദയൂബന്ദി
  7. മൗലാനാ മുഹമ്മദ് യഅ്ഖൂബ് നാനോത്തവി (മസാർ: നാനോത്ത)
  8. മൗലാനാ റഷീദ് അഹ്മദ് ഗംഗോഹി (മസാർ: ഗംഗോഹ്)
  9. ഹള്റത്ത് ഷാഹ് മുഹമ്മദ് സുലൈമാൻ പുൽവാരവി (മസാർ: ബീഹാർ)
  10. മൗലാനാ ഫൈസുൽ ഹസൻ അദീബ് സഹാറൻപൂരി
  11. മൗലാനാ അഹ്മദ് ഹസൻ കാൺപൂരി
  12. മൗലാനാ അശ്റഫ് അലി ഥാനവി (മസാർ: താനാഭവൻ)
  13. മൗലാനാ മഹ്മൂദുൽ ഹസൻ ദയൂബന്ദി
  14. മൗലാനാ മുഹദ്ദിസ് അഹ്മദ് ഹസൻ അംറോഹി (മസാർ: അംറോഹ)
  15. ഹക്കീം ളിയാഉദ്ദീൻ അൻസാരി (മസാർ: രാംപൂർ)
  16. മൗലാനാ കറാമത്തുല്ലാഹ് ദെഹ്‌ലവി (മസാർ: ദർഗാഹെ ഖ്വാജാ ബാക്കിബില്ലാഹ്)
  17. മൗലാനാ മുഹമ്മദ് അഫ്ളൽ വിലായതി (മസാർ: ആഗ്ര)
  18. മൗലാനാ മുഹ്‌യിദ്ദീൻ ഖാതിർ മൈസൂരി(സങ്കാറഡി, ആന്ധ്ര)
  19. മൗലാനാ മുഹ്‌യിദ്ദീൻ മുറാദാബാദി (മസാർ: മുറാദാബാദ്)
  20. മൗലാനാ മുഹമ്മദ് ഹസൻ പാനിപത്തി
  21. മൗലാനാ അബ്ദുർറഹ്മാൻ സ്വിദ്ദീഖി സുഹ്റവർദി (മസാർ: അംറോഹ)
  22. മൗലാനാ മുഹമ്മദ് ശഫീഅ് ഔറംഗാബാദി
  23. മൗലാനാ സ്വിഫാത്ത് അഹ്മദ് ഖാസിപൂരി
  24. മൗലാനാ മുഹമ്മദ് യൂസുഫ് ഥാനവി (ഹള്റത്ത് ജാമിൻ ശഹീദിന്റെ മകൻ)
  25. മൗലാനാ ഇനായത്തുല്ലാഹ് മാളവി (മസാർ: ബോംബെ)
  26. മൗലാനാ അമീർ ഹംസ ദെഹ്‌ലവി
  27. മൗലാനാ ദുൽഫിക്കാർ അലി ബറേൽവി (മസാർ: ദയൂബന്ദ്)
  28. മൗലാനാ ഫത്ഹ് മുഹമ്മദ് ഥാനവി
  29. മൗലാനാ മുഹിബ്ബുദ്ദീൻ
  30. മൗലാനാ ശഫീഉദ്ദീൻ നഗീനവി
  31. മൗലാനാ അബ്ദുർറഹ്മാൻ കാന്ധലവി
  32. മൗലാനാ നൂർ മുഹമ്മദ് ബട്ടാലവി
  33. മൗലാനാ സയ്യിദ് ഫിദാ ഹുസൈൻ
  34. ശൈഖ് അബ്ദുൽ ഫത്താഹ് ലാസിഖിയ്യ
  35. മൗലാനാ ഖലീൽ അഹ്മദ് അംബേഠവി (ഹള്റത്ത് ഗംഗോഹിയിൽ നിന്നും ഖിലാഫത്ത് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്)
  36. മൗലാനാ മൻസൂർ അഹ്മദ്
  37. മൗലാനാ ജലീൽ അഹ്മദ്
  38. മൗലാനാ നൂർ മുഹമ്മദ്
  39. മൗലാനാ അബ്ദുൽ വാഹിദ് ബംഗാളി
  40. ഹക്കീം സാഹിദ് ഹസൻ അംറോഹി
    ഇനിയും നിരവധി ഖലീഫമാരുടെ പേരുകൾ ‘ഇംദാദുൽ മുഷ്താഖ്’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ വിശദമായി നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
    (അവലംബ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ: നവാദിറെ ഇംദാദിയ്യ, ദയൂബന്ദിലെ 200 വർഷത്തെ ഇഷ്ടദാസന്മാർ — ഇതിന്റെ ഉർദു മൂലം ‘മശാഇഖെ ദയൂബന്ദ് കി ദോ സദ് സാലാ താരീഖ്’, ദാറുൽ ഉലൂം ദയൂബന്ദ്, ലക്കം: 1954).

ഹാജി സാഹിബ് നല്ലതും പ്രയോജനപ്രദവുമായ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിൽ അതീവ താല്പര്യം കാണിച്ചിരുന്നു. പലരെയും ഗ്രന്ഥങ്ങൾ എഴുതാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്നേഹപൂർവ്വമായ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ശൈഖ് റഹ്മത്തുല്ലാഹ് കീരാനവി (റ) (ശൈഖ് അബുന്നജീബ് സുഹ്റവർദി(റ) യുടെ) ‘ആദാബുൽ മുരീദീൻ’ എന്ന ഗ്രന്ഥവും,
ദയൂബന്ദ് മദ്റസയിലുള്ളവർ ഇബ്നു അറബി (റ) യുടെ ‘ഫുസൂസുൽ ഹികം’ എന്ന ഗ്രന്ഥവും,
അശ്റഫ് അലി ഥാനവി (റ) (‘ഇക്‌സീർ ഫീ ഇസ്ബാത്തിത്തഖ്ദീർ’ എന്ന പേരിൽ) ഇബ്നു അതാഉല്ലാഹ് അൽ-ഇസ്കന്ദരിയുടെ ‘അത്തൻവീർ’ എന്ന ഗ്രന്ഥവും, ഹള്റത്ത് ഗംഗോഹി (റ) (ഹാജി സാഹിബിന്റെയും ജാമിൻ ശഹീദിന്റെയും കൽപ്പനപ്രകാരം ‘ഇംദാദുസ്സ്ലൂക്ക്’ എന്ന പേരിൽ) ശൈഖ് ഖുതുബുദ്ദീൻ ദിമശ്ഖിയുടെ ‘രിസാല മക്കിയ്യ’ എന്ന ഗ്രന്ഥവും,
മൗലാനാ ഖലീൽ അഹ്മദ് അംബേഠവി (റ) (‘ഇക്മാലുശ്ശിയം’ എന്ന പേരിൽ) ‘അൽ-ഹികമുൽ അതാഇയ്യ’ എന്ന ​ഗ്രന്ഥവും ഉർദു ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തി.
ശൈഖ് അൻവറുല്ലാഹ് ഫാറൂഖി പ്രവാചകൻ (സ്വ)യെ പ്രകീർത്തിച്ച് എഴുതിയ ഗ്രന്ഥം, ഹാജി സാഹിബ് ‘അൻവാറെ അഹ്മദി’ എന്ന് നാമകരണം ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.

ഹാജി സാഹിബിനെക്കുറിച്ച് നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങൾ രചിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവചരിത്രം, ആത്മീയ ഉപദേശങ്ങൾ, അത്ഭുതങ്ങൾ, പരിഷ്കരണ രീതികൾ, മസ്‌നവി വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കത്തുകളുടെ സമാഹാരം എന്നിങ്ങനെ ഒട്ടേറെ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ വിവിധ ഭാഷകളിൽ ചിതറിക്കിടക്കുന്നുണ്ട്. അവയിൽ തിരഞ്ഞെടുത്ത ചില പ്രധാന ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാത്രം ഇവിടെ നൽകുന്നു:
ഇംദാദുൽ മുഷ്താഖ്: ഹാജി സാഹിബിന്റെ ജീവിതാവസ്ഥകൾ, അത്ഭുതങ്ങൾ, ഉപദേശങ്ങൾ, കത്തുകൾ എന്നിവയുടെ സമാഹാരം.
കമാലാത്തെ ഇംദാദിയ്യ: ഹാജി സാഹിബിന്റെ ജീവിതത്തിൽ നടന്ന സംഭവങ്ങളെയും ആത്മീയ മഹാത്മ്യത്തെയും വിശദീകരിക്കുന്നു.
കറാമാത്തെ ഇംദാദിയ്യ: ഹാജി സാഹിബിന്റെ നൂറ്റി ഇരുപത്തിയേഴ് കറാമത്തുകളെ (അത്ഭുതങ്ങളെ) ഈ ഗ്രന്ഥം വിശദീകരിക്കുന്നു.
മക്തൂബാത്തെ ഇംദാദിയ്യ മഅ സ്വദ് ഫവാഇദ്: ഹാജി സാഹിബിന്റെ അൻപത്തിയേഴ് (57) കത്തുകളും മൗലാനാ അശ്റഫ് അലി ഥാനവിയുടെ നൂറ് അടിക്കുറിപ്പുകളും ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
ശമാഇമെ ഇംദാദിയ്യ: ആകെ ഏഴ് ഭാഗങ്ങളിലായി ഹാജി സാഹിബിനെക്കുറിച്ചുള്ള നിരവധി വിവരങ്ങൾ ഈ ഗ്രന്ഥം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു; വഹ്ദത്തുൽ വുജൂദിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു കത്തും ഇതിൽ ഇടം പിടിച്ചിട്ടുണ്ട്.
(ഈ അഞ്ച് ഉർദു ഗ്രന്ഥങ്ങളും സമാഹരിച്ചത് മൗലാനാ അശ്റഫ് അലി ഥാനവിയാണ്).
ഇംദാദുസ്സ്വാദിഖീൻ: മൗലവി സ്വാദിഖുൽ യഖീൻ ഖുർസി പേർഷ്യൻ ഭാഷയിൽ സമാഹരിച്ച ഹാജി സാഹിബിന്റെ സുവർണ്ണ വചനങ്ങൾ. ഇവയിൽ ചിലത് അശ്റഫ് അലി ഥാനവി ക്രമപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
മജ്മൂഅയേ മൽഫൂളാത്ത്: മൗലവി അഹ്മദ് ഹസൻ കാൺപൂരി പേർഷ്യൻ ഭാഷയിൽ ക്രോഡീകരിച്ച ഹാജി സാഹിബിന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ.
മആരിഫേ ഇംദാദിയ്യ: മൗലാനാ ഥാനവിയുടെ രചനകളിലും പ്രസംഗങ്ങളിലും ചിതറിക്കിടക്കുന്ന ഹാജി സാഹിബിന്റെ ഉപദേശങ്ങളെ മുഹമ്മദ് ഇഖ്ബാൽ ഖുറൈശി ഇതിൽ സമാഹരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഹയാത്തേ ഇംദാദിയ്യ: പ്രൊഫസർ മുഹമ്മദ് അൻവാറുൽ ഹസൻ (കറാച്ചി) രചിച്ച ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഹാജി സാഹിബിന്റെ ജീവിതചരിത്രം ഇടംപിടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആവശ്യമില്ലാത്ത ചില ചർച്ചകളും ഇതിൽ കാണാം.
മർകൂമാത്തേ ഇംദാദിയ്യ: മൗലാനാ വഹീദുദ്ദീൻ രാംപൂരി ക്രമപ്പെടുത്തി അടിക്കുറിപ്പുകൾ എഴുതിയ ഹാജി സാഹിബിന്റെ കത്തുകളുടെ സമാഹാരമാണിത്. സമാഹർത്താവിന്റെ മകനായ സഅ്ദുദ്ദീൻ രാംപൂരിയും മൗലാനാ ഥാനവിയും ഇതിൽ ചില കുറിപ്പുകൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്.
നിഅ്മു ഇൻആമില്ലാഹ് ഫീ തദ്കിറതി ഇംദാദില്ലാഹ്: ഹാഫിള് മുഹമ്മദ് ഇഖ്ബാൽ രംഗൂനി ഉർദുവിൽ രചിച്ച ഹാജി സാഹിബിന്റെ ഈ ചരിത്രഗ്രന്ഥത്തിന് അല്ലാമ ഡോ. ഖാലിദ് മഹ്മൂദ് സാഹിബ് അവതാരിക എഴുതിയിട്ടുണ്ട്.
അശ്ശൈഖു ഇംദാദുല്ലാഹിൽ മുഹാജിറിൽ മക്കി: ദാറുൽ ഉലൂം ദയൂബന്ദിലെ പ്രൊഫസർ മൗലാനാ നൂർ ആലം ഖലീൽ അമീനി അറബിയിൽ രചിച്ച ഹാജി സാഹിബിന്റെ ജീവചരിത്ര ഗ്രന്ഥം.
ഇംദാദുൽ മുഷ്താഖ്: ഹാജി സാഹിബിനെക്കുറിച്ചുള്ള വിവിധ വിവരങ്ങളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഖലീഫമാരുടെ പേരുവിവരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നീണ്ട പട്ടികയും നിസാർ അഹ്മദ് ഫാറൂഖി ഇതിൽ നൽകുന്നു.
നവാദിറെ ഇംദാദിയ്യ: ഹാജി സാഹിബ് തന്റെ ഖലീഫ അബ്ദുസ്സ്വമീഅ് ബേദിൽ റാംപൂരിയെക്കുറിച്ചും അദ്ദേഹം എഴുതിയ ഗ്രന്ഥങ്ങളെക്കുറിച്ചും—പ്രത്യേകിച്ച് ‘അൻവാറെ സാത്തിഅ’, ‘ദർ-ബയാനെ മൗലൂദ്-വ-ഫാത്തിഹ’ എന്നീ ഗ്രന്ഥങ്ങളെക്കുറിച്ചും—പ്രശംസിച്ച് എഴുതിയ ഇരുപത്തിയൊൻപത് കത്തുകൾ ഇതിൽ ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ മൂലപ്രതികളും അതേപടി അച്ചടിച്ചിട്ടുണ്ട്. മൗലവി ഖലീൽ അഹ്മദ് അംബേഠവി, മൗലവി മഹ്മൂദുൽ ഹസൻ ദയൂബന്ദി, മുൻഷി മെഹർബാൻ അലി, ഹാഫിള് മുഹമ്മദ് അമീർ, മുൻഷി വസീർ മുഹമ്മദ് ഖാൻ എന്നിവർക്ക് ഹാജി സാഹിബ് എഴുതിയ ഓരോ കത്തും ഇതിലുണ്ട്. പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ തന്നെ നിരവധി അപൂർവ്വ വിവരങ്ങൾ ഇതിൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഗുൽബർഗ ശരീഫ് ദർഗയിലെ പുസ്തകശാലയിലും ഈ ഗ്രന്ഥം ലഭ്യമാണ്.
കലീദേ മസ്‌നവി: 24 ഭാഗങ്ങളിലായി പുറത്തുവന്ന മസ്‌നവി ശരീഫിന്റെ വ്യാഖ്യാനമായ ഈ ഗ്രന്ഥം മൗലാനാ അശ്റഫ് അലി ഥാനവിയാണ് സമാഹരിച്ചത്. ഇതിലെ മിക്ക വിശദീകരണങ്ങളും ഹാജി സാഹിബ് പറഞ്ഞവയാണ്.
ഹാജി സാഹിബിന്റെ കത്തുകൾ: ഹാജി സാഹിബ് എഴുതിയ കത്തുകൾ പല ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും പത്രമാസികകളിലും പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. നൂറുൽ ഹസൻ റാശിദ് കാന്ധലവി താൻ സമാഹരിച്ച ‘തബറുക്കാത്തിൽ’ ഒരു കത്തും, ലക്നൗവിൽ നിന്നുള്ള ‘അൽ-ഫുർഖാൻ’ 1979 ഏപ്രിൽ ലക്കത്തിൽ ആറ് കത്തുകളും, 1979 മെയ് ലക്കത്തിൽ ഒരു കത്തും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. മീററ്റിൽ നിന്നുള്ള മൗലാനാ ആഷിഖ് ഇലാഹി താൻ സമാഹരിച്ച ‘മക്തൂബാത്തെ റഷീദിയ്യ’യിൽ പന്ത്രണ്ട് കത്തുകൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഇവ കൂടാതെ, ‘ദയൂബന്ദിലെ 200 വർഷത്തെ ഔലിയാക്കൾ’ (ഇതിന്റെ ഉർദു മൂലം ‘മശാഇഖെ ദയൂബന്ദ് കി ദോ സദ് സാലാ താരീഖ്’), ‘താരീഖെ മശാഇഖെ ചിശ്ത്’, ‘ചിശ്തിയ്യ ശൈഖുമാരുടെ ചരിത്രം’ തുടങ്ങിയ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും ഹാജി സാഹിബിന്റെ ചരിത്രം കാണാം.

ഹാജി സാഹിബ് നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ‘ഫൈസലയേ ഹഫ്ത് മസ്അല’ എന്ന ഗ്രന്ഥമാണ് ഇവിടെ തമിഴിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഏകദേശം 18 പേജുകളുള്ള ഈ കൊച്ചുഗ്രന്ഥം, ഉത്തരം കിട്ടാതെ നിന്നിരുന്ന പല തർക്കങ്ങൾക്കും പൂർണ്ണവിരാമമിടുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞാൽ അത് അതിശയോക്തിയാകില്ല. എന്നാൽ, ഇന്നത്തെ ഭിന്നിപ്പുകാരിൽ ചിലർ ഈ നല്ല ശ്രമത്തെ തുരങ്കം വെക്കാനായി, ഈ ഗ്രന്ഥം ഹാജി ഇംദാദുല്ലാഹ് (റ) എഴുതിയതല്ല എന്ന് നിഷേധിക്കുകയും ആശയക്കുഴപ്പം ഉണ്ടാക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്.
ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രധാന ശിഷ്യനും പ്രമുഖ പണ്ഡിതനുമായ അശ്റഫ് അലി ഥാനവി (റ) യോട് ഇതുസംബന്ധിച്ച് ചോദിച്ച ചോദ്യവും അദ്ദേഹം നൽകിയ വിശദീകരണവും താഴെ നൽകുന്നു:
ഹിജ്റ 1316 റമളാൻ 13-ന് (24.1.1899) കാൺപൂരിൽ വെച്ച് മൗലാനാ അശ്റഫ് അലി ഥാനവിയോട് ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ടു: “‘ഫൈസലയേ ഹഫ്ത് മസ്അല’ എന്ന ഗ്രന്ഥം ഹാജി ഇംദാദുല്ലാഹ് മുഹാജിർ മക്കി (റ) എഴുതിയതല്ല എന്ന് ചിലർ പറയുന്നുണ്ടല്ലോ; അതിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്ഥിതി എന്താണ്?”
അതിന് ഥാനവി (റ) മറുപടി നൽകിയത് ഇപ്രകാരമാണ്: “‘എഴുതിയില്ല’ എന്നതുകൊണ്ട് ഹാജി ഇംദാദുല്ലാഹ് (റ) ആ ഗ്രന്ഥം സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് എഴുതിയില്ല എന്നർത്ഥമാക്കാം; കാരണം (ഞാനാണ് അത് എന്റെ കൈപ്പടയിൽ എഴുതിയത്) ആശയം അവരുടേതും വാക്കുകൾ എന്റേതുമാണ്. ഹള്റത്തിന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം എഴുതി പൂർത്തിയാക്കി പൂർണ്ണമായും വായിച്ചു കേൾപ്പിച്ച ശേഷം അവരുടെ പേരിൽ തന്നെ അച്ചടിച്ച് പ്രസിദ്ധീകരിക്കാൻ അവർ പറഞ്ഞു. തുടർച്ചയായ ജോലിഭാരം കാരണം മേൽപ്പറഞ്ഞ രീതിയിലാണ് അവരുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ എഴുതപ്പെടാറുണ്ടായിരുന്നത്” എന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. (ഗ്രന്ഥം: മജാലിസുൽ ഹിക്മ, ഹക്കീം മുഹമ്മദ് മുസ്ത്വഫ ബിജ്‌നൂരി, പേജ് 35; പ്രസിദ്ധീകരണം: ഇംദാദുൽ മതാബിഅ്, ഥാനാഭവൻ; നവാദിറെ ഇംദാദിയ്യ, പേജ് 48).
ശൈഖുൽ ഹദീസ് മൗലാനാ സക്കരിയ്യ സാഹിബ് കാന്ധലവി തന്റെ ‘താരീഖെ മശാഇഖെ ചിശ്ത്’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ‘ഫൈസലയേ ഹഫ്ത് മസ്അല’യെ ഹാജി സാഹിബിന്റെ ഒൻപതാമത്തെ ഗ്രന്ഥമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഹള്റത്ത് ഥാനവിയുടെ ഖലീഫ ജമീൽ അഹ്മദ് ഥാനവിയും തന്റെ ‘ശറഹ് ഫൈസലയേ ഹഫ്ത് മസ്അല’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ അത് ഹാജി സാഹിബിന്റെ ഗ്രന്ഥം തന്നെയാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
ഇത് കൂടാതെ, ഹാജി സാഹിബിന്റെ പല കത്തുകളിലും ഈ ഗ്രന്ഥത്തെക്കുറിച്ച് ധാരാളം വിവരങ്ങൾ കാണാം.

തുടരും…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Please Don't try to copy